Miệng, vai và thân chum
có tỷ lệ hài hòa hơn.
Ảnh hero – người thợ hoàn thiện chum
Ảnh cận bề mặt chum
Kỹ nghệ Thổ Hoa
Một hành trình được chăm chút
từ đất đến thành phẩm.
Kỹ nghệ Thổ Hoa
Hành trình tạo nên một chiếc Chum Sành Thổ Hoa.
Một chiếc chum hoàn chỉnh là kết quả
của nhiều công đoạn nối tiếp nhau.
Từ phần đất đã được chuẩn bị, chiếc chum lần lượt
đi qua tạo hình, hong se, gại tỉa, làm mịn,
hong khô rồi nung ở khoảng 1.200°C.
Máy móc hiện đại hỗ trợ quá trình chế tác
ổn định và chính xác hơn. Bàn tay người thợ
tiếp tục chăm chút từng đường nét để thành phẩm
có dáng tròn trịa, chi tiết rõ ràng
và bề mặt láng mịn.
Một chiếc chum đẹp không chỉ nằm ở dáng vẻ bên ngoài,
mà còn ở cách nó được làm nên từ bên trong.
Từ đất đến thành phẩm
Mỗi công đoạn đều góp phần tạo nên giá trị của chiếc chum.
Công nghệ giúp quá trình chế tác ổn định hơn,
còn tay nghề của người thợ giữ lại sự tinh tế
trong từng chi tiết.
Ảnh chính – luyện đất hoặc hồ đất
Ảnh cận hồ đất
01
Khởi đầu từ phần đất
Mỗi chiếc chum đều bắt đầu từ một phần đất được chuẩn bị kỹ.
Trước khi đi vào tạo hình, đất được tinh luyện
và chuẩn bị thành hồ có trạng thái phù hợp.
Đây là phần khởi đầu quan trọng, bởi bài đất
tạo nên phần cốt, sắc độ và bề mặt
của chiếc chum sau khi đi qua lửa nung.
Câu chuyện về cách lựa chọn, phối hợp
và tinh luyện đất được kể đầy đủ hơn
trong trang Bài đất Thổ Hoa.
02
Tạo hình chiếc chum
Từ phần hồ đất, dáng chiếc chum dần được định hình.
Hồ đất được đưa vào khuôn thạch cao
bằng phương pháp đổ rót áp lực.
Thiết bị giúp dòng hồ đi vào khuôn ổn định hơn.
Người thợ theo dõi quá trình tạo hình
để thân chum đạt độ dày và trạng thái phù hợp.
Khi được dỡ khỏi khuôn, chiếc chum đã có
phần thân tròn, vai, miệng
và những đường nét cơ bản.
Hình dáng cơ bản được giữ ổn định
trong quá trình tạo hình.
Người thợ lựa chọn thời điểm
phù hợp để dỡ khuôn.
Ảnh chính – tạo hình chum
Ảnh thiết bị đổ rót
Ảnh dỡ khuôn
Ảnh nền toàn khối – chum đang hong se
03
Một khoảng chờ vừa đủ
Sau khi dỡ khuôn, chiếc chum được hong se.
Khi vừa rời khuôn, phần đất vẫn còn mềm
và giữ nhiều độ ẩm. Chiếc chum cần một khoảng thời gian
để bề mặt se dần, thân chum ổn định hơn
nhưng vẫn còn đủ mềm để tiếp tục hoàn thiện.
Người thợ quan sát trạng thái của từng sản phẩm
và lựa chọn thời điểm phù hợp
để chuyển sang công đoạn gại tỉa.
Đất cần đủ se để giữ dáng,
nhưng vẫn phải đủ mềm
để người thợ tiếp tục chăm chút.
Ảnh chính – người thợ gại tỉa
Ảnh gại phần đất dư
Ảnh lau và làm mịn
04
Hoàn thiện bằng tay
Những dấu vết sau tạo hình được người thợ hoàn thiện cẩn thận.
Khi thân chum đã se vừa đủ,
công đoạn gại tỉa và làm mịn bắt đầu.
Người thợ gại bỏ các đường ráp
và phần đất dư còn lại sau khi dỡ khuôn,
chỉnh lại miệng chum
rồi làm liền các vùng tiếp giáp.
Bề mặt sau đó được lau và làm mịn bằng tay.
Mỗi thao tác phải đủ kỹ để thân chum trở nên liền lạc,
nhưng cũng đủ nhẹ để không làm thay đổi hình dáng
khi phần đất vẫn còn mềm.
Độ láng mịn của Chum Thổ Hoa
bắt đầu từ sự tỉ mỉ
khi bề mặt vẫn còn là đất mộc.
Ảnh chính – lò nung
Ảnh theo dõi mẻ nung
Nhiệt độ nung
Khoảng 1.200°C
06
Đi qua lửa nung
Qua lửa, đất mộc trở thành Chất Sành Thổ Hoa.
Trong lò nung, phần đất dần kết khối,
trở nên cứng chắc hơn
và hình thành sắc độ sau cùng.
Chum Sành Thổ Hoa không được phủ
một lớp men riêng bên ngoài.
Bề mặt láng mịn và lớp men tự nhiên sau nung
được tạo nên từ chính bài đất,
quá trình lau mịn
và sự chuyển biến của vật liệu trong lửa.
Máy móc hỗ trợ theo dõi diễn biến của lò,
còn kinh nghiệm giúp người thợ điều chỉnh
từng giai đoạn của mẻ nung.
Chất đất không bị che đi
bởi một lớp phủ bên ngoài.
Bề mặt được hình thành
từ chính bài đất sau nung.
Chất đất, công đoạn lau mịn
và lửa cùng tạo nên lớp da chum.
Không có lớp men phủ che lên chất đất.
Chính bài đất, sự tỉ mỉ của người thợ
và lửa nung cùng làm nên bề mặt cuối cùng.
07
Kiểm tra sau nung
Sau khi ra lò, từng chiếc chum được kiểm tra lại.
Khi sản phẩm đã nguội,
hình dáng, bề mặt và khả năng sử dụng
được xem xét trước khi trở thành thành phẩm.
Bên cạnh việc kiểm tra ngoại quan,
chum còn được thử độ kín
và theo dõi các dấu hiệu thấm hoặc rò rỉ.
Ảnh kiểm tra hình dáng
01
Kiểm tra hình dáng
Dáng chum tròn trịa,
các đường nét rõ ràng.
Miệng, vai, thân và đáy chum
được xem xét về độ cân đối
và mức độ hoàn thiện.
Ảnh thử độ kín và rò rỉ
02
Thử độ kín
Theo dõi các dấu hiệu
thấm hoặc rò rỉ.
Chum được thử trước khi đưa vào sử dụng
để phát hiện những điểm bất thường.
Ảnh kiểm tra bề mặt
03
Kiểm tra bề mặt
Lớp da sành liền lạc
và đạt độ mịn cần thiết.
Bề mặt được kiểm tra về độ láng,
sắc độ và mức độ hoàn thiện sau nung.
Chất lượng không chỉ được kiểm tra ở công đoạn cuối.
Nó được chăm chút trong suốt hành trình chế tác.
08
Thành phẩm Chum Sành Thổ Hoa
Một chiếc chum chỉ thực sự hoàn chỉnh khi cả dáng vẻ và chất lượng cùng được giữ trọn.
Thành phẩm cuối cùng là kết quả
của bài đất, thiết bị hỗ trợ,
bàn tay người thợ
và kinh nghiệm đi cùng lửa.
Nhờ được chăm chút qua từng công đoạn,
Chum Sành Thổ Hoa có dáng tròn trịa,
đường nét rõ ràng, bề mặt láng mịn
và lớp da tự nhiên được hình thành sau nung.
Mỗi chiếc chum không chỉ là một vật chứa.
Đó còn là kết quả của một quá trình chế tác
cần sự kiên nhẫn, chính xác và tỉ mỉ.
Dáng chum cân đối,
mềm mại và vững chãi.
Miệng, vai và đường chuyển dáng
được hoàn thiện chỉn chu.
Bề mặt được chăm chút
từ khi còn là đất mộc.
Ảnh thành phẩm Chum Sành Thổ Hoa
Thành phẩm đạt yêu cầu
Đẹp để hiện diện.
Chỉn chu để sử dụng.
Kỹ nghệ Thổ Hoa
Một hành trình nhiều công đoạn để tạo nên chiếc chum xứng đáng ở lại lâu dài.
Từ phần đất ban đầu, qua tạo hình, hong se,
gại tỉa, làm mịn, hong khô, nung
và kiểm tra độ kín, mỗi bước đều góp phần
làm nên giá trị của Chum Sành Thổ Hoa.